Ürtiker nedir, belirtileri nelerdir?
Ürtiker, halk arasında “kurdeşen veya dabaz” olarak bilinen ve çocukluk çağında sık görülen bir cilt reaksiyonudur. En önemli belirtisi kaşıntılı, kızarık, deriden kabarık ve basmakla solan döküntülerdir.
Ürtiker aslında tek başına bir hastalık değil, ciltte ortaya çıkan bir reaksiyonun belirtisidir. Ürtikerin ortaya çıkmasında bağışıklık sistemine ait bazı hücreler önemli rol oynar. Mast hücreleri ve bazofiller adı verilen bu hücrelerden salınan maddeler (özellikle histamin) cilt damarlarında genişlemeye ve damar geçirgenliğinin artmasına neden olur. Bunun sonucunda ciltte kızarıklık, kabarıklık ve kaşıntı oluşur.
Bu döküntüler genellikle aniden ortaya çıkar, birkaç saat içinde kaybolabilir ve daha sonra vücudun başka bir bölgesinde tekrar ortaya çıkabilir. Çoğu ürtiker lezyonu 24 saatten kısa sürede kaybolur.
Toplumda oldukça sık görülür. Araştırmalar, insanların yaklaşık %25’inin yaşamları boyunca en az bir kez ürtiker atağı geçirdiğini göstermektedir.
Ürtikerde en sık görülen bulgular şunlardır:
- Ciltte kabarık, kızarık döküntüler
- Şiddetli kaşıntı
- Basmakla solan deri lezyonları
- Döküntülerin kısa sürede kaybolup başka bölgede tekrar ortaya çıkması
Bazı hastalarda ürtiker ile birlikte anjiyoödem adı verilen cilt altı şişlikleri de görülebilir. Anjiyoödem özellikle:
- Dudaklarda
- Göz çevresinde
- Ağız ve genital bölgede şişlik şeklinde ortaya çıkabilir.
Ürtiker bazen yalnızca kaşıntılı döküntülere neden olurken, bazı durumlarda daha ciddi alerjik reaksiyonların bir parçası da olabilir. Bu nedenle özellikle şişlik, nefes darlığı veya genel durum bozukluğu gibi belirtiler eşlik ediyorsa mutlaka bir doktora başvurulmalıdır.
