Besin alerjili hastaların takip ve tedavisi nasıl olur?
Besin alerjili hastaların takibi ve tedavisi, alerjik reaksiyonun tipine, şiddetine göre ve her hasta için bireysel olarak düzenlenmelidir. Şiddetli ve ani besin alerjilerinde katı besin eliminasyonları, hatta bazen de besinin kokusundan ve ten teması ile karşılaşılmasından bile uzak tutulması gerekebilir. Bu durumda büyüme-gelişim basamaklarında gerilik olmaması için eksik makrobesinler, mineral ve vitaminler yerine konmalı, emziren annelerin de diyet yapması durumunda annelere de benzer destek sağlanmalıdır.
Katı gıda eliminasyonu her hastaya gerekmediği durumlar sıktır. Gereksiz ve uzun süreli eliminasyon yapılması durumunda bedensel, zihinsel ve psikolojik problemler ortaya çıkmakta, bu durum tüm aileyi etkilemekte, besinin tolerans süresi de uzamaktadır. Doğru takip ve tedavi için mutlaka çocuk alerji ve immünoloji uzmanı takibi gerekir.
Besin alerjilerinde genel yaklaşım hastayı besinden uzak tutmak, klinik ve laboratuvar kriterler uygun olduğunda toleransı sağlamak amacıyla kısmi diyete geçmek, ana besin maddelerinin diyettetn uzaklaştırılması durumunda besin düzenlemesi yapmak, gerekirse özel formula mama önermek, seçilmiş hasta gruplarında ise oral immünoterapi (OİT) yapmak şeklindedir. Gerekli durumlarda ilaç uygulamaları yapılabilir.
Besin alerjisi olan hastalarda önlemler:
- Besin alerjisi tanısı konulan hastaların yakınları belirtilerin tanınması ve gerekirse acil tedavisi konusunda bilgilendirilmelidir.
- Anafilaksi gibi ciddi reaksiyonu olan hastalara adrenalin otomatik enjektörü verilmeli ve kullanımı konusunda eğitilmelidir.
- Her hastaya acil eylem planı düzenlenmelidir.
- Besin alerjisi olan çocuk okulda arkadaşlarının yiyeceklerini paylaşmamalıdır.
- Hasta ve ailesi besin alerjenleri ve bunlardan kaçınma konusunda eğitilmelidir.
- İşlenmiş, dondurulmuş veya paketlenmiş gıdalar gizli besin proteinleri içerebilir; alışveriş sırasında besin etiketleri ve içerikleri dikkatle okunmalıdır.
- Restoranlarda yenen yemeklerde de gizli besin alerjenleri olabilir; hazırlayan kişilerden yiyecek içerikleri hakkında bilgi alınmalıdır.
