Anafilaksi tanısı nasıl konur?
Anafilaksi tanısı esas olarak klinik bulgulara dayanır ve acil bir durum olduğu için tanı koyarken test sonuçları beklenmez. Genellikle alerjenle temas sonrası dakikalar–saatler içinde gelişen ve birden fazla sistemi etkileyen bulgularla tanınır. Şüpheli bir alerjenle temas sonrası iki veya daha fazla sistemin etkilenmesi (cilt + solunum, cilt + sindirim, vb.) tanı koydurucudur. Ayrıca bilinen bir alerjene maruz kalma sonrası tek başına ani tansiyon düşüklüğü gelişmesi de anafilaksi olarak kabul edilir. Tutulan sistemler şunlardır:
- Cilt/mukoza bulguları (ürtiker, kaşıntı, kızarıklık, dudak-dil-gözkapağı şişliği)
- Solunum bulguları (nefes darlığı, hırıltı, öksürük, boğazda tıkanma hissi)
- Dolaşım bulguları (tansiyon düşüklüğü, çarpıntı, kalp ritm bozuklukları, bayılma)
- Gastrointestinal sistem bulguları (karın ağrısı, mide bulantısı, kusma, ishal)
- Nörolojik bulgular (Genelde hipotansiyona bağlı gelişir. Baş dönmesi, sersemlik hissi, halsizlik, bayılma (senkop), bilinç bulanıklığı, bilinç kaybı, ajitasyon, huzursuzluk, anksiyete, “kötü bir şey olacak” hissi, nadiren nöbet geçirme)
Tanıyı desteklemek amacıyla kanda ilk 1-4 saat içinde triptaz düzeyi ölçülebilir, ya da bu süre içinde alınan serum buzdolabı rafında saklanarak daha sonra laboratuvarda çalıştırılabilir.
En önemli nokta:
Anafilaksi bir klinik tanıdır ve şüphe durumunda gecikmeden tedavi başlanmalıdır.
